Η στήριξη ενός εκπαιδευτικού απέναντι στη βία που δέχεται, όπως η άθλια επίθεση κατά της Νηπιαγωγού στα Άνω Λιόσια, κρίνεται, συν τοις άλλοις, και από τη συνέπεια εκείνων που την εκφράζουν.
Από το αν υπερασπίζονται κάθε εκπαιδευτικό που δέχεται επίθεση, ανεξάρτητα από τις πολιτικές του απόψεις, από το αν επευφημεί ή επικρίνει τον πρωθυπουργό της χώρας, από το σχολείο στο οποίο εργάζεται και από την καταγωγή των μαθητών του. Από το αν καταδικάζουν τη στοχοποίηση και τον εκφοβισμό χωρίς να αναζητούν ευκαιρίες για πολιτική εκμετάλλευση και συλλογική ενοχοποίηση.
Εδώ ακριβώς αποκαλύπτεται η υποκρισία των κυβερνητικών παραγόντων, καθώς και άθλιων δημοσιολογούντων τύπου Βουλαρίνου, που εμφανίζονται σήμερα ως προστάτες της νηπιαγωγού στα Άνω Λιόσια (ούτε φίδι στον κόρφο μας).
Πού ήταν το ενδιαφέρον τους όταν δεκάδες εκπαιδευτικοί βρίσκονταν αντιμέτωποι με απειλές, επιθέσεις και δημόσιο διασυρμό; Πού ήταν η ευαισθησία τους όταν οι εκπαιδευτικοί παρουσιάζονταν ως τεμπέληδες, ανεπαρκείς ή υπεύθυνοι για κάθε πρόβλημα του σχολείου; Γιατί η υπεράσπιση της αξιοπρέπειας και της ασφάλειάς μας γίνεται σημαία σε ένα περιστατικό, ενώ σε άλλα επικρατεί σιωπή; Γιατί έχουν πιει το αμίλητο νερό όταν διώκονται συλλογικά εκπαιδευτικοί για τη συνδικαλιστική τους δράση;
Η επιλεκτική αυτή στάση γίνεται ακόμη πιο προκλητική όταν η καταδίκη μιας επίθεσης μετατρέπεται σε αφορμή για να στοχοποιηθούν ολόκληρες κοινωνικές ομάδες όπως οι μαθητές Ρομά. Η ευθύνη για μια πράξη χειροδικίας είναι συγκεκριμένη και ατομική. Δεν μεταφέρεται σε μια ολόκληρη κοινότητα και, πολύ περισσότερο, δεν βαραίνει μικρά παιδιά. Τα παιδιά δεν μπορεί να αντιμετωπίζονται ως «οι άλλοι», ως μαθητές δεύτερης κατηγορίας, ως ανεπιθύμητοι που περισσεύουν από το σχολείο. Πίσω από αυτά τα αυτονόητα δεν θα γυρίσουμε!
Όποιος χρησιμοποιεί την επίθεση για να καλλιεργήσει τέτοιες αντιλήψεις υπονομεύει και τον ίδιο τον εκπαιδευτικό που ισχυρίζεται ότι υπερασπίζεται. Γιατί η δουλειά μας προϋποθέτει εμπιστοσύνη, συνεργασία και σεβασμό στην αξιοπρέπεια κάθε παιδιού. Η συλλογική ενοχοποίηση οξύνει αντιδραστικές αντιλήψεις μέσα στη σχολική κοινότητα και δυσκολεύει ακόμη περισσότερο το παιδαγωγικό έργο.
Ας αναρωτηθούμε και κάτι ακόμη: αν το ίδιο περιστατικό αφορούσε παιδιά εύπορων οικογενειών σε ένα ιδιωτικό σχολείο, θα ακούγαμε τις ίδιες γενικεύσεις; Θα στοχοποιούνταν συλλογικά οι οικογένειές τους; Ή τότε θα απαιτούνταν προσεκτική διερεύνηση και σεβασμός στα δικαιώματα των παιδιών; Μήπως δεν απολύθηκε από ιδιωτικό σχολείο, στο παρελθόν, εκπαιδευτικός που τόλμησε να κάνει παρατήρηση για αντιγραφή σε γόνο πρώην προέδρου της ΝΔ; Τα δικαιώματα των μαθητών και η προστασία των εκπαιδευτικών δεν μπορεί να εξαρτώνται από την κοινωνική θέση και την καταγωγή κανενός.
Η προβληματική συμπεριφορά της νηπιαγωγού απέναντι στα παιδιά πρέπει να εξεταστεί με τη σοβαρότητα που απαιτείται. Να στηριχθεί και η ίδια, εφόσον έχει ανάγκη υποστήριξης. Η συμπεριφορά της, όμως, δεν αποτελεί σε καμία περίπτωση άλλοθι για τον ξυλοδαρμό της. Η καταδίκη της επίθεσης και η υπεράσπιση της αξιοπρέπειας των παιδιών είναι δύο υποχρεώσεις που ισχύουν ταυτόχρονα. Καμία δεν ακυρώνει την άλλη. Αυτές οι αρχές αποτυπώνονται ορθά και στην ανακοίνωση της ΔΟΕ.
Υπάρχει, τέλος, και το ουσιαστικό ερώτημα που οι όψιμοι υποστηρικτές αποφεύγουν: τι κάνουν καθημερινά για να στηρίζεται ο εκπαιδευτικός μέσα στο σχολείο; Πού είναι οι μικρότερες τάξεις, η επαρκής στελέχωση, οι ψυχολόγοι και οι κοινωνικοί λειτουργοί, οι σταθερές υποστηρικτικές δομές, οι ασφαλείς υποδομές; Πού είναι ο χρόνος και τα μέσα για ουσιαστική παιδαγωγική δουλειά και συνεργασία με τις οικογένειες; Που είναι τα ειδικά μέτρα για τα σχολεία με μαιθητές από ευάλωτες κοινωνικές ομάδες, τα τμήματα ΖΕΠ, οι σχολικοί διαμεσολαβητές, οι υποδομές και η υποστήριξη στο σύνολο της ζωή των παιδιών που την σημασία τους τόσο γνωρίζουμε όσοι εργαζόμαστε σε τέτοια περιβάλλοντα; Καμία ουσιαστική μέριμνα, μόνο η αξιολόγηση τους μάρανε!
Οι ελλείψεις αυτές δεν δικαιολογούν κακοποιητικές συμπεριφορές. Αναδεικνύουν, όμως, την ευθύνη της πολιτείας να εξασφαλίζει συνθήκες που στηρίζουν το παιδαγωγικό έργο και βοηθούν στην πρόληψη και την έγκαιρη αντιμετώπιση των προβλημάτων.
Οι εκπαιδευτικοί διεκδικούμε εδώ και χρόνια αυτές ακριβώς τις προϋποθέσεις. Και απέναντί μας βρίσκουμε την υποχρηματοδότηση, την απαξίωση των αιτημάτων μας και τη συκοφάντηση των αγώνων μας. Δεν μπορούν, λοιπόν, να υπονομεύουν καθημερινά τη δουλειά μας και ύστερα να εμφανίζονται ως υπερασπιστές μας, επιλέγοντας κάθε φορά ποιος εκπαιδευτικός αξίζει τη συμπαράστασή τους και ποια παιδιά αξίζουν τον σεβασμό τους. Δεν γίνεται αυτοί που μας διώκουν για ψύλλου πήδημα να φορούν τη μάσκα του «θεσμικού συμπαραστάτη».
Η έμπρακτη στήριξη σημαίνει προστασία και θωράκιση κάθε εκπαιδευτικού, σεβασμό σε κάθε παιδί και ουσιαστικά μέτρα για το δημόσιο σχολείο. Εκεί μετριέται η ευθύνη τους. Και εκεί αποκαλύπτεται η υποκρισία τους.
Μια Νηπιαγωγός που εργάζεται αρκετά χρόνια σε σχολεία με μαθητές Ρομά
